Η ΠΡΟΦΗΤΕΙΑ ΤΟΥ ΑΙΣΧΥΛΟΥ

 

Διαμαντή Κων. Κούτουλα

 

 

«ἦ μήν ἔτι Ζεύς, καίπερ αὐθάδη φρονῶν,

ἔσται ταπεινός, oἷov ἐξαρτύεται

γάμον γαμεῖν, ὅς αὐτόν ἐκ τυραννίδος

θρόνων τ’ ἄϊστον έκβαλεῖ· πατρός δ’ ἀρά

Κρόνου τότ’ ἤδη παντελῶς κρανθήσεται,

ἥν ἐκπίτνων ἠρᾶτο δηναιῶν θρόνων»[1]

 

[Μετ.: Ὡστόσο, παρ’ ὅλη τήν ἀλαζονεία τοῦ μυαλοῦ του, ὁ Δίας, κάποτε θά ταπεινωθεῖ, ἐξαιτίας τοῦ γάμου πού ἑτοιμάζεται νά κάνει, ὁ ὁποῖος ἀπό τόν θρόνο του, ἄφαντο, θά τόν γκρεμίσει. Κι ἔτσι θά ἐπαληθευτεῖ ἡ κατάρα τοῦ πατέρα του Κρόνου, τήν ὁποία ἐκστόμισε, ὅταν ἔπεσε ἀπό τόν πανάρχαιο θρόνο τῶν θεῶν] .[2]

 

Αὐτή ὑπῆρξε ἡ περίφημη «προφητεία» τοῦ Αἰσχύλου, ἡ προβλέπουσα τό Τέλος τοῦ Διός καί ἡ ὁποία λίγο ἔλειψε νά ὁδηγήσει τόν μεγάλο τραγικό στό… κώνειο, θεωρηθεῖσα ὡς παραβίαση τοῦ ἀπορρήτου της διδασκαλίας τῶν Ἐλευσινίων Μυστηρίων. Σήμερα βέβαια ἀντιλαμβανόμαστε τό ὀρφικό περιεχόμενο αὐτῆς της συμβολικῆς «προφητείας», ἀλλά ἐκεῖνο πού συγκλόνισε τό κοινό τοῦ 5ου αἰ. π.Χ. ἦταν ἡ διαπίστωση ὅτι ὑπάρχει ἐνδεχόμενο καί ἡ θρησκεία νά μήν ξεφεύγει ἀπό τό ἱστορικό Γίγνεσθαι, τό ὁποῖο ἀκολουθεῖ τή φυσική διαδικασία τῆς γέννησης καί τῆς φθορᾶς. Ὁπωσδήποτε τό γεγονός τῆς προφητείας τοῦ Προμηθέα Δεσμώτη ὑπῆρξε μοναδικό στά πάγκόσμια χρονικά· δέν ἔχει ξανασυμβεῖ νά παρουσιάζεται στό κοινό κατά τή διάρκεια Θρησκευτικῶν ἐκδηλώσεων (ὅπου παρουσιάζονταν οἱ τραγωδίες) διδασκαλία προβλέπουσα τό τέλος τῆς ἐπικρατούσας θρησκείας!

Συνέχεια ανάγνωσης «Η ΠΡΟΦΗΤΕΙΑ ΤΟΥ ΑΙΣΧΥΛΟΥ» →

Β του Κενταύρου

(ΑΠΟ ΤΟΝ ΟΜΗΡΟ ΣΤΟΥΣ ΠΡΟΣΩΚΡΑΤΙΚΟΥΣ)

 

Ῥένου Άποστολίδη

 

Ἡ σει­ρά τῶν Κεν­ταύ­ρων ξε­κι­νά­ει μέ τήν ἔκ­δο­ση τῶν σε­μι­να­ρί­ων το­ϋ Ρέ­νου γιά νέ­ους δη­μο­σι­ο­γρά­φους τῆς ΕΣΗΕΑ. Ὁ τί­τλος: για­τί μ α θ ή μ α τ α συ­νι­στοῦν, κι ὁ Κέν­ταυ­ρος ἦ­ταν ὁ μυ­θι­κός μύ­στης πρός τ’ ἀ­νώ­τε­ρα, πού ὁ Ῥένος τόν εἶ­χε σύμ­βο­λο σέ κάμ­πο­σα κεί­με­νά του. μά καί γιά νά θυ­μί­ζῃ ἡ Γε­νι­κή αὐτή τούς μα­κρι­νούς ἀ­στε­ρι­σμούς, μιάς κι ὅσα λέ­γον­ται τό­σο δι­α­φο­ρε­τι­κά εἶν’ ἀπ’ τά συ­νη­θι­σμέ­να, ὥ­στε μοιά­ζουν ἀ­π’ ἄλ­λο ἄ­στρο…

Τά σε­μι­νά­ρια σκό­πι­μα δι­αι­ροῦν­ται σ’ αὐ­τό­νο­μες κ’ εὐ­σύ­νο­πτες ἑ­νό­τη­τες (κα­θε­μιά μέ δι­α­φο­ρε­τι­κό γράμ­μα: A, Β, Γ, κ.λ.), πού ἔ­χουν ἤ καί δέν ἔ­χουν σχέ­ση με­τα­ξύ τους: Παι­δεί­α καί γλῶσ­σα, ἀ­πό τόν Ὅ­μη­ρο στούς Προ­σω­κρα­τι­κούς, Ἡ­ρά­κλει­τος, Πλά­των καί Σο­φι­στές, Νε­ο­ελ­λη­νι­κή γραμ­μα­τεί­α, δη­μο­τι­κή καί λό­για κ.λ. Ἀ­πο­τε­λοῦν βέ­βαι­α πολ­λο­στη­μό­ριο ὁ­σων δι­ε­ξῆλ­θε στά σε­μι­νά­ρια τῆς ΕΣΗΕΑ (1989-93), μά κα­θώς πο­τέ του δέν ἀ­κο­λου­θοῦ­σε συγ­κε­κρι­μέ­νο «πρό­γραμ­μα μα­θη­μά­των», οὔ­τ’ ἔ­βα­ζε ὅ­ρια στό τί κ’ ἐκ ποι­ᾶς ἀ­φορ­μῆς θά πῇ, οὔ­τ’ ἀ­πέ­φευ­γε τίς γλα­φυ­ρές ὅ­σο καί μα­χη­τι­κές – ἀ­κό­μα κ’ ἔ­ναν­τι τῶν παι­δι­ών – πα­ρεκ­βά­σεις, ὅ­πο­τε λά­βαι­νε προ­κλή­σεις (ἐ­λεύ­θε­ρο μά­θη­μα ἦ­ταν!), ὁ ζων­τα­νός λό­γος του δύ­σκο­λα τι­θα­σεύ­ε­ται σέ γρα­φτό.

 

Ὁ Βαγ­γέ­λης Δου­βα­λέ­ρης ἀ­νέ­λα­βε τή με­τα­γρα­φή δύ­ο με­γά­λων τό­μων μέ τίς ἀ­πο­μα­γνη­το­φω­νή­σεις, πού­χαν συγ­κεν­τρω­θῆ χά­ρις στήν πρό­νοι­α τοῦ φί­λου Μ. Ἀ­με­λί­δη καί συ­νέ­θε­σε ἕ­να νέ­ο κεί­με­νο, ἀν­τι­με­τω­πί­ζον­τας ἕ­ναν κυ­κε­ώ­να ἀ­πέ­ναν­τί του καί κυ­ρι­ώ­τα­το ἐμ­πό­διο: τόν χει­μαρ­ρώ­δη λό­γο καί τό φλο­γε­ρό ταμ­πε­ρα­μέν­το τοῦ Ῥέ­νου – πού ποι­ός τό­νε συγ­κρά­τη­σε πο­τέ;.. Ξε­χώ­ρι­σε μέ ὑ­πο­μο­νή μυρ­μηγ­κιοῦ ὅ,τιμ­πο­ροῦ­σε ν’ ἀ­να­συρ­θῇ, δι­α­τη­ρών­τας πα­ράλ­λη­λα τύ­ψεις γιά ὅ,τι πο­λύ­τι­μο, μοι­ραί­α, χά­θη­κε… Ὅ­μως κ’ ἔ­τσι, πε­ρι­έ­χον­ται τό­σες σο­βα­ρές κρί­σεις, τό­σα ἀ­νε­κτί­μη­τα κα­τα­στα­λάγ­μα­τα γιά τίς βα­σι­κές μορ­φές καί τά θε­με­λι­ώ­δη κεί­με­να τῆς ὅ­λης ἑλ­λη­νι­κῆς πα­ρά­δο­σης, τέ­τοι­οι κα­τευ­θυν­τή­ριοι ἄ­ξο­νες γιά κρι­σι­μώ­τα­τα τῆς Παι­δεί­ας, ὥ­στε ὁ ἀ­να­γνώ­στης ἔ­χει σέ λί­γες σε­λί­δες πο­λύ πε­ρισ­σό­τε­ρα ἀ­π’ τά δι­δα­σκό­με­να συ­νή­θως ἐ­πί χρό­νια ὁ­λά­κε­ρα στά πα­νε­πι­στή­μια…

 

 

Μέ τήν ἄ­δεια τῶν ἁρ­μο­δί­ων δη­μο­σι­εύ­ου­με ἀ­πό τό Β τοῦ Κεν­ταύ­ρου τήν Α΄ ἑ­νό­τη­τα:

 

Ἑκηβόλος

  Συνέχεια ανάγνωσης «ΑΠΟ ΤΟΝ ΟΜΗΡΟ ΣΤΟΥΣ ΠΡΟΣΩΚΡΑΤΙΚΟΥΣ» →