Αντίστοιχο κεφάλαιο στο έργο του
«ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ – ΑΠΟ ΤΗ ΓΕΝΝΗΣΗ ΩΣ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΗΣ»
Η λέξη «δημοκρατία» και η πολιτική διοργάνωση που καλύπτει αυτή είναι εφευρέσεις του αιώνα του Περικλή.[1] Η λέξη δεν εμφανίζεται πραγματικά παρά τότε στη γλώσσα και μπορούμε να δεχθούμε πως οι σοφιστές δε στάθηκαν άσχετοι ούτε στη δημιουργία της ούτε στη διάδοσή της. Η πολιτική οργάνωση που η λέξη αυτή ορίζει δεν παίρνει επίσης παρά αυτή τη στιγμή την πραγματική της σημασία. Και όμως οι ιδέες που επικαλείται είναι τόσο παλιές όσο και η ελληνική φυλή. Ο Όμηρος ήδη ξέρει ποια είναι η κρυφή δύναμη του Δήμου, του λαού- μονάχα που αγανακτεί γι’ αυτό. Σε μια εξαιρετική σελίδα του ο Ηρόδοτος, συζητώντας για τα διάφορα είδη πιθανών διακυβερνήσεων, φροντίζει να μην ξεχάσει εκείνη του πλήθους και της προσμαρτυρεί τη συμπάθειά του με όρους τέτοιους, ώστε δεν καταλαβαίνουμε πολύ καλά, αλήθεια, αν αστειεύεται ή μιλάει σοβαρά. Ο Περικλής, πρώτος, τολμάει να κάνει πραγματικότητα μια θεωρία. Όμως είναι καλό να πούμε πως η δημοκρατία του δε μοιάζει καθόλου με εκείνη που θα δούμε να εγκαθίσταται στην Αθήνα είκοσι ή τριάντα μόλις χρόνια μετά το θάνατό του· ακόμα λιγότερο μοιάζει με μια σύγχρονη δημοκρατία. Το σχήμα του δε στάθηκε παρά ένα σχήμα εφήμερο.
