Επικούρειοι και Στωικοί

 

(το αντίστοιχο κεφάλαιο στο έργο του G.E.R. LLOYD

«Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΕΤΑ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ»

 

       Τόσο οι Επικούρειοι όσο και οι Στωικοί χώριζαν τη φιλοσοφία σε τρεις κλάδους, στην ηθική, στη φυσική και στη λογική, και αμφότεροι θεωρούσαν ότι η φυσική και η λογική υπάγονταν στην ηθική. Και οι δυο σχολές επέμεναν ότι κύριος σκοπός της φιλοσοφίας ήταν η κατάκτηση της ευτυχίας, και ότι για να είναι ευτυχής ο άνθρωπος πρέπει να ζει απαλλαγμένος υπό το άγχος και τον φόβο. Αλλά επειδή, όσο παραμένει αδαής σε σχέση με τις αιτίες των φυσικών φαινομένων, θα συνεχίσει να βασανίζεται από παράλογους φόβους, έπεται ότι πρέπει να μελετήσει τη φυσική καθώς και την ηθική φιλοσοφία. Παρ’ όλο που Επικούρειοι και Στωικοί διαφωνούσαν τόσο στο ζήτημα του υπέρτατου αγαθού όσο και σε πολλά θεμελιώδη προβλήματα της φυσικής, αμφότεροι υποστήριζαν ότι το βασικό κίνητρο για τη διερεύνηση των προβλημάτων αυτών ήταν η κατάκτηση της αταραξίας.

Συνέχεια ανάγνωσης «ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΟΙ ΚΑΙ ΣΤΩΙΚΟΙ» →

Το κοινωνικό υπόβαθρο της πρώιμης ελληνικής φιλοσοφίας

και επιστήμης

 

(το αντίστοιχο κεφάλαιο στο έργο του G.E.R. LLOYD

«ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ» – ΜΕΘΟΔΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ)

 

 

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

 

«Το κοινωνικό υπόβαθρο της πρώιμης ελληνικής φιλοσοφίας και επιστήμης» είναι μια συμβολή σε ένα πολύτομο έργο με τίτλο Literature and Western Civilisation [Γραμματεία και Δυτικός πολιτισμός] (τόμος 1, 1972) και επιμέλεια των Daiches και Thorlby. Το άρθρο ασχολείται κυρίως με τρία πολύ φιλόδοξα ερωτήματα. Το πρώτο σχετίζεται με την αντίληψη που είχαν για τον εαυτό τους αυτοί που εμείς ονομάζουμε πρώιμους έλληνες «φιλοσόφους» ή «επιστήμονες», και με το πώς οι ίδιοι καταλάβαιναν την ερευνητική τους δράση. Το δεύτερο αφορά τους γενικούς οικονομικούς και πολιτικούς παράγοντες που βρίσκονταν στο υπόβαθρο της αυγής της πρώιμης ελληνικής θεωρητικής σκέψης, και το ειδικότερο ζήτημα του πότε η «φιλοσοφία» μπορούσε να εξασφαλίζει τα προς το ζην. Η τρίτη ομάδα ερωτημάτων έχει να κάνει με τον τρόπο με τον οποίο εκδίδονταν τα φιλοσοφικά έργα, με το κοινό στο οποίο απευθύνονταν και με το κατά πόσο η φύση του κοινού μπορεί να επηρέαζε το χαρακτήρα των ίδιων των έργων (σ. 222). Δεν είχα βέβαια αποκρύψει τη δυσκολία αυτών των ερωτημάτων είχα υπογραμμίσει μάλιστα τα όρια που θέτουν οι ίδιες οι μαρτυρίες μας στην απάντησή τους. Διατηρώντας, ωστόσο, το θάρρος μου, παρουσίασα τα βασικά δεδομένα και προσπάθησα να δώσω μια γενική εικόνα του κάθε προβλήματος, στο πλαίσιο τουλάχιστον της πρώιμης περιόδου, δηλαδή του πέμπτου και του τέταρτου αιώνα.

Συνέχεια ανάγνωσης «ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΥΠΟΒΑΘΡΟ ΤΗΣ ΠΡΩΙΜΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ» →