Σκηνές της τρέλας στην αρχαιοελληνική τραγωδία
Για πολύ καιρό είχαμε οριοθετήσει τη διαφορά ανάμεσα στο ζώο και τον άνθρωπο στην ομιλία, στο λόγο. Μέχρι τη στιγμή που αντιληφθήκαμε ότι η διαφορά σ’ αυτό το επίπεδο δεν ήταν τόσο θεμελιακή όσο το είχαμε νομίσει. Αυτό το οποίο διαφοροποιεί πραγματικά τον άνθρωπο από το ζώο είναι το ότι ο άνθρωπός είναι ο μόνος που έχει την ικανότητα να αφηγείται ιστορίες – να αφηγείται στον εαυτό του και να αφηγείται τον ίδιο του τον εαυτό του. Έτσι η μυθολογία δεν είναι ένα ακόμη γνωστικό αντικείμενο για να την προσθέσουμε απλώς στη ανθρώπινη γνώση. Έγινε ένα γνωστικό αντικείμενο -φάρος, που αξίζει να μελετηθεί λεπτομερώς σε συσχέτιση με τον κάθε πολιτισμό και την Ιστορία. ¨Έτσι λοιπόν όλοι οι άνθρωποι φτιάχνουν μυθοπλασίες, αλλά ο καθένας το κάνει με τον τρόπο του στα πλαίσια της κουλτούρας του. Και οι αρχαίοι Έλληνες δεν ήταν οι λιγότερο παραμυθάδες.
Για μένα, αυτό που είναι μυθικό στην Ιλιάδα, δεν είναι το γεγονός ότι ο Πάτροκλος, όντας νεκρός, παίρνει το λόγο, ούτε ακόμη το ότι τα άλογα του Αχιλλέα του μιλούν. Αυτό που βρίσκω ως το πιο μυθικό είναι στην ωδή 21, όπου ο Σκάμανδρος, ο ιερός ποταμός, επιτίθεται λεκτικά στον Αχιλλέα και του προσάπτει ότι κοκκίνισε τα νερά του με το αίμα των θυμάτων του εμποδίζοντας έτσι, με τα πτώματα των εχθρών που έριχνε στα νερά του, τον ρου του ποταμού. Αυτός ο διάλογος ανάμεσα στη φύση και τον άνθρωπο είναι για μένα βαθύτατα μυθικό.
Συνέχεια ανάγνωσης «ΣΚΗΝΕΣ ΤΗΣ ΤΡΕΛΑΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΡΑΓΩΔΙΑ»
